Fizjoterapia uroginekologiczna i rehabilitacja poporodowa w Krakowie
Zaczęło się od kichnięcia w kolejce do kasy. Potem był kaszel. Potem podskok na trampolinie z dzieckiem, które akurat chciało się bawić. Za każdym razem kilka kropel i ta sama myśl: po porodzie tak ma być, samo przejdzie. Mija drugi rok i nie przechodzi.
Nie przechodzi, bo mięsień, który pracuje źle, sam się tego nie oduczy. Nie ma znaczenia, czy poród był rok temu, czy dwanaście lat temu.
Czym jest fizjoterapia uroginekologiczna?
To praca z mięśniami dna miednicy i z tym wszystkim, co na nie wpływa: oddechem, przeponą, brzuchem, postawą i sposobem, w jaki dźwigasz zakupy i dziecko. Samo dno miednicy rzadko jest jedynym winowajcą. Bywa osłabione, ale równie często jest przeciążone i nie potrafi się rozluźnić, a to zupełnie inny problem i inne postępowanie.
Zaczynamy od rozmowy, która trwa dłużej niż większość wizyt lekarskich, bo bez niej badanie niewiele wnosi. Potem ocena zewnętrzna, dopiero na końcu, jeśli się na to zgodzisz, badanie funkcjonalne dna miednicy. Wychodzisz z pierwszej wizyty z ćwiczeniami i z wyjaśnieniem, skąd bierze się Twój problem.
Nie wiesz, którą wizytę umówić? Ta strona dotyczy kobiet. Mężczyzn z nietrzymaniem moczu, bólem miednicy albo po operacji prostaty prowadzimy w ramach fizjoterapii urologicznej. Ceny wszystkich wizyt znajdziesz w cenniku.
Fizjoterapeutka uroginekologiczna czy ginekolog, kto się czym zajmuje?
To pytanie wraca na prawie każdej pierwszej wizycie, więc odpowiadamy na nie wprost.
Kiedy warto umówić wizytę?
Najczęstsze powody, z jakimi zgłaszają się do nas pacjentki:
- gubienie moczu przy kaszlu, kichaniu, bieganiu albo podnoszeniu dziecka
- parcie tak nagłe, że planujesz trasę pod dostępność toalet
- uczucie ciężkości albo ciała obcego w pochwie, nasilające się pod koniec dnia
- ból przy współżyciu, pieczenie, napięcie, którego nie da się rozluźnić
- bolesne miesiączki, ból podbrzusza i miednicy, także przy rozpoznanej endometriozie
- blizna po cięciu cesarskim albo po nacięciu krocza, która ciągnie, boli lub jest niewrażliwa
- rozstęp mięśnia prostego brzucha i brzuch, który po roku nadal wygląda jak w ciąży
Są też momenty, w których warto przyjść, zanim cokolwiek zacznie boleć:
- w ciąży, żeby przygotować dno miednicy do porodu i ćwiczyć bezpiecznie
- po porodzie, żeby wiedzieć, kiedy i jak wracać do aktywności
- przed planowaną operacją ginekologiczną i po niej
- przed powrotem do biegania, skoków albo treningu siłowego
Rehabilitacja poporodowa w Krakowie, od czego zacząć
Nie musisz czekać sześciu tygodni ze wszystkim. W pierwszych tygodniach połogu da się już pracować z oddechem, ustawieniem miednicy i codziennymi czynnościami, takimi jak wstawanie z łóżka z dzieckiem na rękach. Pełne badanie wewnętrzne i mocniejszą terapię zaczynamy zwykle po kontroli poporodowej.
Na pierwszej wizycie sprawdzamy blizny, brzuch, oddech i to, jak dno miednicy odpowiada na wysiłek. Bardzo często okazuje się, że mięśnie mają siłę, ale włączają się z opóźnieniem, już po kichnięciu. Więcej powtórzeń tu nie pomoże, trzeba zmienić sam wzorzec.
Jeśli zastanawiasz się nad powrotem do biegania, to dobry moment na wizytę jeszcze przed pierwszym treningiem.
Opadanie narządu rodnego, co może fizjoterapia
Uczucie ciężkości, wypuklenie wyczuwalne przy myciu, dyskomfort narastający wieczorem albo po dniu na nogach. Wiele kobiet dowiaduje się o obniżeniu przypadkiem i pierwsze pytanie brzmi: czy to znaczy, że czeka mnie operacja.
Przy niewielkim i umiarkowanym obniżeniu trening mięśni dna miednicy jest postępowaniem pierwszego wyboru i zmniejsza nasilenie objawów. Nie cofa zaawansowanego wypadania i nie ma sensu obiecywać, że cofnie. Przy dużym stopniu obniżenia decyzję o leczeniu podejmuje ginekolog, a fizjoterapia zostaje wsparciem przed zabiegiem i po nim. Uczymy też obsługi pessara, jeśli lekarz go zaleci.
Boję się badania wewnętrznego
To najczęstszy powód, dla którego kobiety odkładają tę wizytę latami. Dlatego mówimy jasno: badanie wewnętrzne nie jest warunkiem terapii. Możesz przyjść, porozmawiać, dostać ćwiczenia i wrócić do tematu badania za miesiąc albo nigdy.
Jeśli się zgodzisz, wygląda to tak: zamknięty gabinet, tylko Ty i fizjoterapeutka, nikt nie wchodzi w trakcie. Rozbierasz się w zakresie potrzebnym do badania i masz prześcieradło. Każdy ruch jest zapowiedziany. Słowo „stop” kończy badanie w tym momencie i nie wymaga uzasadnienia.
Jak przygotować się do pierwszej wizyty w Krakowie
Zwykła codzienna higiena, wygodne ubranie, żadnych specjalnych przygotowań. Weź dokumentację, jeśli ją masz: wypis ze szpitala, opis operacji, wyniki USG lub badania urodynamicznego. Miesiączka nie przekreśla wizyty, przekłada tylko badanie wewnętrzne, więc zadzwoń i ustalimy zakres. Więcej szczegółów jest w akordeonie „Przygotowanie do wizyty i przebieg badania” niżej na tej stronie.
Po ilu wizytach widać efekty?
Przy nietrzymaniu moczu pierwsze zmiany pojawiają się zwykle po czterech do sześciu tygodni systematycznych ćwiczeń, a pełny efekt buduje się przez kilka miesięcy. Zwykle potrzeba 8 do 12 wizyt rozłożonych w tym czasie.
W zespołach bólowych miednicy i przy dyspareunii bywa różnie. Czasem ulga przychodzi po dwóch, trzech wizytach, czasem terapia trwa pół roku, bo przyczyn jest kilka naraz i trzeba je rozplątywać po kolei. Wolimy to powiedzieć na starcie, niż obiecywać termin, którego nie da się dotrzymać.
Więcej informacji
Jak wygląda pierwsza wizyta?
Pierwsza wizyta trwa 50 minut. Jej celem jest zrozumienie problemu i ustalenie planu, a nie wykonanie za wszelką cenę pełnego badania.
Rozmowa. Zaczynamy od wywiadu: charakter dolegliwości, przebieg ciąż i porodów, operacje, cykl, funkcjonowanie pęcherza i jelit, aktywność fizyczna, życie seksualne w zakresie, w jakim chcesz o tym mówić. To najdłuższa i najważniejsza część wizyty.
Ocena zewnętrzna. Postawa, tor oddechowy, praca przepony i mięśni brzucha, ruchomość miednicy i odcinka lędźwiowego, stan blizn po cięciu cesarskim, nacięciu krocza i operacjach.
Badanie funkcjonalne dna miednicy. Wykonujemy je wyłącznie za Twoją zgodą i tylko wtedy, gdy jest potrzebne do ustalenia postępowania. Możesz je odroczyć na kolejną wizytę lub z niego zrezygnować, a terapię i tak rozpoczniemy.
Wnioski i plan. Omawiamy, co wynika z badania, ustalamy cele i przekazujemy pierwsze ćwiczenia oraz zalecenia do domu.
Jakie metody stosujemy?
Trening mięśni dna miednicy. Podstawa postępowania w nietrzymaniu moczu i obniżeniu narządów. Najwięcej zależy nie od samego „zaciskania”, lecz od nauczenia prawidłowego napinania i, równie ważne, pełnego rozluźniania. Wiele pacjentek napina te mięśnie prawidłowo dopiero po korekcie wzorca.
Praca z oddechem i mięśniami głębokimi. Koordynacja przepony, mięśni brzucha i dna miednicy, także w kontekście powrotu do aktywności fizycznej.
Terapia manualna. Techniki rozluźniające przy nadmiernym napięciu mięśni dna miednicy, bólu miednicy i dyspareunii, praca z tkankami okolicy brzucha, miednicy i lędźwi.
Mobilizacja blizn. Po cięciu cesarskim, nacięciu krocza i operacjach ginekologicznych.
Trening pęcherza i praca z nawykami. Rozkład płynów w ciągu dnia, częstość mikcji, techniki opanowywania parcia naglącego, prawidłowa pozycja przy wypróżnianiu, unikanie parcia.
Edukacja i modyfikacja obciążeń. Podnoszenie dziecka, powrót do biegania i treningu siłowego po porodzie, ergonomia codziennych czynności.
Ćwiczenia domowe. To one decydują o efekcie. Trening mięśni dna miednicy wymaga systematyczności przez kilka miesięcy, a nie tylko podczas wizyt.
Przygotowanie do wizyty i przebieg badania
Jak się przygotować. Wystarczy zwykła codzienna higiena, bez żadnych specjalnych zabiegów. Warto przyjść w wygodnym ubraniu. Przydatne będą wypis ze szpitala, opisy operacji, wyniki badań i informacja o przyjmowanych lekach, jeśli je masz.
Miesiączka. Nie jest przeciwwskazaniem do konsultacji, ale badanie wewnętrzne zwykle przekładamy. Jeśli termin wypada w tych dniach, po prostu daj znać, a ustalimy zakres wizyty lub zmienimy termin.
Warunki. Wizyta odbywa się w zamkniętym gabinecie, wyłącznie z fizjoterapeutką. Nikt nie wchodzi w trakcie. Rozbierasz się tylko w zakresie potrzebnym do badania i dysponujesz prześcieradłem.
Na czym polega badanie wewnętrzne. Ocena palpacyjna przez pochwę, w jednorazowych rękawiczkach, z użyciem żelu. Sprawdzamy napięcie spoczynkowe mięśni, siłę i wytrzymałość skurczu, zdolność do rozluźnienia, obecność bolesnych punktów oraz ustawienie narządów. Nie używamy wziernika, to nie jest badanie ginekologiczne i nie zastępuje wizyty u ginekologa.
Zgoda i kontrola przebiegu. Przed badaniem tłumaczymy dokładnie, co i po co robimy. Zgodę możesz wycofać w każdym momencie, także w trakcie. Powiedzenie „stop” wystarczy i nie wymaga uzasadnienia.
Czy będzie bolało. Badanie nie powinno być bolesne, choć u części pacjentek, zwłaszcza przy bólu miednicy, dyspareunii lub bliznach, bywa nieprzyjemne albo tkliwe. Prosimy o sygnalizowanie tego na bieżąco, dostosowujemy wtedy technikę lub przerywamy.
Kiedy badania nie wykonujemy. Aktywna infekcja intymna lub układu moczowego, świeże krwawienie, wczesny okres po operacji lub porodzie bez zgody lekarza prowadzącego, brak Twojej zgody. W ciąży zakres badania jest ograniczony i zawsze ustalany indywidualnie.
Osoby niepełnoletnie. Badanie wewnętrzne wykonujemy w obecności opiekuna i tylko przy jednoznacznych wskazaniach.
Najczęściej zadawane pytania
Czy badanie wewnętrzne jest obowiązkowe?
Nie. To Twoja decyzja. Wiele elementów terapii można rozpocząć bez niego, choć badanie daje najpełniejszy obraz funkcji mięśni.
Czy badanie wewnętrzne boli?
Badanie nie powinno być bolesne, choć u części pacjentek, zwłaszcza przy bólu miednicy, dyspareunii lub bliznach, bywa nieprzyjemne albo tkliwe. Prosimy o sygnalizowanie tego na bieżąco, dostosowujemy wtedy technikę lub przerywamy.
Czy fizjoterapeutka uroginekologiczna bada tak jak ginekolog?
Nie. Badanie polega na ocenie palpacyjnej przez pochwę, w jednorazowych rękawiczkach, z użyciem żelu. Nie używamy wziernika, to nie jest badanie ginekologiczne i nie zastępuje wizyty u ginekologa.
Czy partner lub bliska osoba może być obecna?
Tak, jeśli tak wolisz.
Ile wizyt będzie potrzebnych?
W nietrzymaniu moczu zwykle 8 do 12 sesji rozłożonych na kilka miesięcy, przy czym efekt zależy przede wszystkim od regularnego wykonywania ćwiczeń w domu. W zespołach bólowych miednicy terapia bywa dłuższa.
Kiedy mogę przyjść po porodzie?
Konsultacja, edukacja, praca z oddechem i delikatne ćwiczenia są możliwe już w pierwszych tygodniach połogu. Pełne badanie wewnętrzne i intensywniejszą terapię zwykle rozpoczynamy po kontroli poporodowej, około 6 tygodni po porodzie, bez względu na to, czy był to poród naturalny czy cięcie cesarskie.
Czy fizjoterapia pomoże uniknąć operacji przy obniżeniu narządów?
Trening mięśni dna miednicy zmniejsza nasilenie objawów i jest zalecany jako postępowanie pierwszego wyboru przy niewielkim i umiarkowanym obniżeniu. Nie cofa jednak zaawansowanego wypadania. Przy dużym stopniu obniżenia decyzję o leczeniu podejmuje ginekolog, a fizjoterapia pozostaje wsparciem przed zabiegiem i po nim.
Czy same ćwiczenia Kegla wystarczą?
Nie zawsze. U części kobiet problemem jest nadmierne napięcie mięśni dna miednicy, a nie ich osłabienie. W takich przypadkach dodatkowe napinanie może pogorszyć objawy. Dlatego przed rozpoczęciem ćwiczeń warto ocenić, jaki jest rzeczywisty stan mięśni.
Czy potrzebuję skierowania?
Nie, umówisz się bezpośrednio. Przy krwawieniach, podejrzeniu infekcji lub niejasnej przyczynie dolegliwości kierujemy najpierw do ginekologa lub urologa.
Dotyczy:
-2.webp)
Przeczytaj Powiązane Artykuły
Pogłęb swoją wiedzę na temat fizjoterapii. Nasze artykuły pomogą Ci lepiej zrozumieć proces terapii i przygotować się do leczenia.
Szyna relaksacyjna na zęby: jak działa, ile kosztuje i czy leczy bruksizm
Choroba Scheuermanna – ćwiczenia, leczenie i rehabilitacja
Ból głowy od karku - jak fizjoterapia może pomóc?
Wady postawy u dzieci - rodzaje, objawy, leczenie i profilaktyka
Przeczytaj Powiązane Artykuły
Pogłęb swoją wiedzę na temat logopedii. Nasze artykuły pomogą Ci lepiej zrozumieć proces terapii i przygotować się do leczenia.
Przeczytaj Powiązane Artykuły
Pogłęb swoją wiedzę na temat dietetyki. Nasze artykuły pomogą Ci lepiej zrozumieć proces terapii i przygotować się do leczenia.
